Xây dựng một trường học thân thiện theo chủ đề “Trường học thân thiện, học sinh tích cực” là nhằm mục đích tạo một môi trường giảng dạy học tập tốt nhất, hiệu quả nhất. Tuy nhiên, môi trường sư phạm ấy không đơn giản chỉ là thầy giảng hay, trò học giỏi mà bao hàm cả yếu tố “thân thiện” về cảnh quan sư phạm, nơi các thầy cô giáo, các em học sinh đến dạy và học hàng ngày. Một môi trường sư phạm đạt được tiêu chuẩn “thân thiện” là khi nó tạo cho người sử dụng cảm giác “lưu luyến không muốn rời”.
Chú trọng phát động phong trào “Xanh hóa trường học”
Được thành lập từ năm học 2007-2008, nhưng trường THCS Trần Phú (thành phố Vũng Tàu) đã “nổi tiếng” là một trong những ngôi trường đẹp của thành phố. Đẹp không chỉ về địa thế, về cơ sở vật chất khang trang, rộng rãi, đầy đủ tiện nghi, điều khiến ngôi trường mới này có sức thu hút với mọi người chính là màu xanh của lá, những sắc màu rực rỡ của hoa luôn tràn ngập không gian. Chính màu xanh của thiên nhiên, cây cỏ giúp cho những dãy phòng học bằng bê tông khô cứng như “mềm” hơn, thanh thoát hơn, giúp các em học sinh học tập, vui chơi thêm hào hứng. Để có được một khung cảnh “bắt mắt” như vậy, ngay từ khi mới tiếp nhận, nhà trường đã ngay lập tức lên kế hoạch “xanh hóa trường học”. “Để các học sinh của mình có được tình yêu đối với quê hương, chúng tôi nghĩ rằng mình phải dạy các em những cái thiết thực nhất, gần gũi nhất. Do đó, chúng tôi nghĩ ngôi nhà thứ 2 của các em chính là lớp học, là ngôi trường mà các em đang học. Và nhà trường chúng tôi đã đưa ra phong trào “Màu xanh trường học”. Cô Nguyễn Thị Ngọc Nga, Hiệu trưởng trường THCS Trần Phú thành phố Vũng Tàu cho biết.
Tăng cường giáo dục ý thức giữ gìn cảnh quang, môi trường
Tuy nhiên trong thực tế, việc tạo ra được những mảng xanh như ngày hôm nay của trường Trần Phú không hề đơn giản. Ban đầu, mặc dù phát động trong giáo viên, học sinh, thậm chí cả phụ huynh học sinh, nhưng hiệu quả vẫn không cao. Cuối cùng, nhà trường phải liên kết với Công ty Lâm viên cây xanh thành phố Vũng Tàu phục hồi, thiết kế lại hệ thống cây xanh, cây trang trí… một cách “chuyên nghiệp”. Cây đã xanh, trường đã mát, nhưng điều quan trọng nhất vẫn là việc chăm sóc, giữ gìn cảnh quan nhà trường. “Chúng tôi luôn giáo dục học sinh ý thức không bẻ cây xanh trong sân trường, khi phát hiện những cây chết, khô héo thì báo với nhà trường. Mỗi buổi sáng các em đến trường, ngoài việc chăm sóc cây xanh trong lớp, các em còn phải giữ vệ sinh trong lớp học, phân công cho các em lao động vệ sinh ở những khu hành lang nhất định.” Cô Nga cho biết thêm.
Trường tiểu học Trường Sơn, thị xã Bà Rịa mặc dù bé nhỏ, nhưng cũng rất gọn gàng, xinh xắn và đầy màu sắc của thiên nhiên. Trong trong sân trường, hoa ngoài cửa lớp… rực rỡ và đầy sức sống. “Cũng giống như những ngôi trường khác, phong trào tạo cảnh quan môi trường được phát động từ giáo viên đến học sinh. Tuy nhiên, do các em học sinh tiểu học còn nhỏ, chưa ý thức hết trách nhiệm của mình, nên nhà trường chỉ áp dụng biện pháp nhắc nhở, dặn dò”. Cô Võ Đắc Hoa, Hiệu trưởng trường tiểu học Trường Sơn tâm sự
Không nhiều những ngôi trường xanh
BR-VT hiện là một trong những tỉnh thành đi đầu cả nước về trường lớp kiên cố, khang trang. Trên tinh thần ưu tiên đầu tư cho giáo dục, số trường lớp được xây dựng mới, thay thế, bổ sung cho những ngôi trường hư hỏng, không còn phù hợp quy cách ngày càng nhiều hơn. Theo đó, có đến hơn 30% ngôi trường không chỉ khang trang, mà còn có quy mô đón đầu các yêu cầu giáo dục dài lâu. Thế nhưng, được xếp hạng “ trường đẹp” trên địa bàn tỉnh lại chưa nhiều. Bởi “trường đẹp” không hoàn toàn đồng nghĩa một ngôi trường bề thế. Cái đẹp ở đây được nhận diện qua cảnh quan, môi trường học tập. Nó mang lại cho chủ nhân ngôi trường tâm trạng thoải mái, tươi vui khi đến trường, vào lớp. Nó cũng góp phần nhen nhóm, nuôi dưỡng tình cảm gắn kết, yêu thích trường lớp trong lòng mỗi học sinh suốt thời cắp sách, và cả lúc đã rời xa sách vỡ, trường lớp.
Tất cả phòng GD-ĐT các huyện thị thành cũng tăng cường hoạt động nhân rộng mô hình chuyển giao việc thiết kế, chăm sóc mảng xanh cho các công ty lâm viên cây xanh, nhằm “chuyên nghiệp hóa” việc giữ gìn mảng xanh trong nhà trường. Đơn cử như ở thành phố Vũng Tàu, hiện đã có gần 10 trường nằm trong danh sách phát triển mảng xanh bằng sự phối hợp với cơ quan chức năng như: Tiểu học Thắng Tam, THCS Vũng Tàu, THCS Võ Trường Toản, THCS Ngô Sỹ Liên, THPT Vũng Tàu…
Lợi ích của “Ngôi trường xanh”
Không chỉ chú trọng phát triển mảng xanh trong khuôn viên trường, xây dựng môi trường học tập hiệu quả còn được đặt ra ở từng lớp học. Và nhiệm vụ này do chính giáo viên, học sinh đảm nhận. Tìm cây xanh, hoa lá trang trí trong lớp với giáo viên, học sinh không khó, nhất là với những trường ở các huyện, bởi cây cỏ ngay quanh nhà, trong sân vườn mỗi gia đình. Quan trọng là tạo lập, rèn luyện cho học sinh thói quen quan tâm đến tập thể, môi trường, thiên nhiên. Đến lúc các em có thể cảm nhận rằng, có thêm những chậu cây, lớp học như là thêm bạn. Chan hòa cùng sắc màu thiên nhiên thì những cảm giác căng thẳng, mệt mỏi trong học tập cũng giảm đi rất nhiều.
Một trường học, lớp học xanh mát, ngập tràn sắc màu thiên nhiên, để mỗi ngày đến lớp các em nhỏ có cảm giác như mình đang vào công viên thật là tâm trạng tuyệt vời. Nhìn ở phương diện khoa học: cây cỏ, lá hoa được ví như lá phổi thanh lọc những khí chất độc hại cho cơ thể. Ở góc độ đời sống tinh thần, màu xanh thiên nhiên có tác dụng giúp tâm hồn thư giản, sảng khoái… Chính vì vậy, xây dựng một trường học thân thiện, tạo một môi trường giảng dạy học tập tốt nhất, hiệu quả nhất chắc chắc không thể thiếu yếu tố xây dựng cảnh quan sư phạm.
Vân Anh |